Toen Irene en ik hadden kennisgemaakt met de broeders, de Freres Abambari ba Jambo, vertelden ze ons dat ze niet alleen bij Kigali een post hadden, maar ook op ongeveer 40 kilometer afstand van de hoofdstad.
Deze post ligt aan de grote weg vanaf de hoofdstad en is dus heel makkelijk bereikbaar. Toen we daar voor het eerst kwamen, stond er een huis voor de broeders met een groot stuk grond er om heen. De omgeving is prachtig: de vele heuvels met bananenbomen met daartussen de hutten/huisjes waar de mensen wonen.
We zagen ook de grote armoede. Veel van deze armsten wonen op de heuvels onder vreselijke omstandigheden: een kapot en lek huisje of hut, vaak geen meubilair, lang niet voor iedereen een bed, onvoldoende eten en vaak geen toilet bij het huisje/krotje. Ook hadden ze nauwelijks een stukje grond om voedsel op te verbouwen.De broeders hebben een goed contact met de bevolking en hielpen hen destijds met wat kleding en soms wat voedsel. Dat was alles wat ze konden doen. Doordat er nauwelijks inkomsten waren en er veel gezinnen waren waarvan de vader tijdens de genocide omgekomen was, werden kinderen er vaak op uit gestuurd om te bedelen en om hout te zoeken voor het koken. Veel kinderen konden daardoor niet naar school. Ook was er geen geld om naar een dokter te gaan wanneer je ziek was.
De broeders wilden deze mensen wel helpen, maar ze hadden de middelen niet. Samen met de broeders hebben we het plan gemaakt om de armsten van een heuvel te helpen. Omdat de broeders verstand van bouwen hebben, hebben we besloten om voor deze mensen betere onderkomens te bouwen.
De broeders hadden veel grond in Musha en ze zeiden dat ze best een stuk grond wilden afstaan, zodat we daar 10 huisjes zouden kunnen bouwen. Zo begonnen we enige jaren geleden met de bouw van deze huisjes. Bij elk huisje hoort nu een stukje grond, zodat ze daar zelf hun voedsel op kunnen verbouwen. Ook kreeg iedereen meubilair en bedden, er werden kookpotten en pannen aangeschaft. Ze konden nu koken in een eenvoudig keukentje dat achter het huis werd gebouwd. En wat heel belangrijk was, elk huisje kreeg een toilet.Toen iedereen er woonde, werd er een dorpsoudste gekozen. Dat werd Claudine. Ze is weduwe en heeft 5 kinderen. Van tijd tot tijd hebben ze een vergadering en dan vertegenwoordigt zij alle mensen in dit “Karibudorpje.”
De mensen wilden zo graag dat hun kinderen naar school zouden kunnen. Het grote probleem was dat je uren moest lopen voordat je bij de school was. Dat was voor de kleinsten helemaal een onmogelijke situatie. Zo kregen we van Claudine, namens de bevolking een verzoek per brief of het mogelijk was of er een school gebouwd kon worden.
De ouders hadden inmiddels een klein huisje geleend waar 60 kinderen les kregen. In deze “klas” zaten de kinderen in de hitte op houten bankjes op elkaar gepakt. Lesmateriaal was er niet. Er stond een schamel schoolbord op een ezel en de juf had verder geen mogelijkheden om goed les te kunnen geven.
We zijn toen met de broeders en de bevolking in gesprek gekomen en zo is het idee ontstaan om te kijken of we daar een kleuterschool en een lagere school zouden kunnen bouwen.
Architect Gerhard Nijhof heeft pro Deo de bouwtekeningen gemaakt en enige tijd later kon de bouw van start gaan. Veel mensen uit de omgeving van Musha hebben meegeholpen met de bouw van de school. Eerst is de 3-klassige kleuterschool gebouwd en daarna startte de bouw van de 6-klassige lagere school. Er werden nog 2 kleuterjuffen aangesteld en ook kwam er een ouderraad.
De kleuterschool is nu al een paar jaar in gebruik en ouders en kinderen zijn enorm blij dat de kleuterschool er is. Het schoolmeubilair, door de broeders gemaakt, ziet er heel mooi uit. Elke dag krijgen de kinderen een voedzame maaltijd op school. Veel kinderen krijgen thuis slechts 1 maaltijd per dag. Zo kunnen we de ouders wat tegemoetkomen.
Het naar schoolgaan van de kinderen van delagere school wordt elk jaar uitgebreid. Er zijn nu 3 leerjaren van de lagere school in bedrijf. Ook hier is het schoolmeubilair door de broeders gemaakt. Het geld dat we hiervoor kregen is afkomstig van sponsorgelden vaneen donateur die in precies 100 dagen een voettocht heeft gemaakt vanaf haar huis in Diepenveen naar Santiago de Compostella in Noord-Spanje. Echt fantastisch!
Aangezien veel ouders in hun leven nooit de gelegenheid hebben gehad om onderwijs te volgen, is er nu een groep ouders die een paar keer in de week samenkomen om te leren lezen en schrijven. Ze krijgen les van een van de kleuterjuffen en genieten ervan dat ze onderwijs krijgen. Er gaat een wereld voor hen open!
